Disclaimer : हिवाळ्यात हृदयविकाराचे झटके का येतात आणि सर्वात महत्त्वाचे म्हणजे – या ऋतूत ताबडतोब टाळावे असे 5 घातक भारतीय पदार्थ कोणते आहेत, ते आपण जाणून घेऊ या.
Heart Disease Risk Increase In Winter : हिवाळा धुके आणि थंड वारे घेऊन येतो, परंतु आरोग्याच्या दृष्टिकोनातून, हा ऋतू हृदयरोग्यांसाठी धोकादायक ठरू शकतो. आकडेवारी दर्शवते की हिवाळ्यात, विशेषतः सकाळी हृदयविकाराच्या झटक्यांचे प्रमाण 20 ते 30% वाढते. हिवाळ्यात हृदयविकाराची कारणे आणि या ऋतूत हृदयाची काळजी कशी घ्यावी, हे आपण सविस्तर जाणून घेऊया.
हिवाळ्यात हृदयविकाराचे प्रमाण वाढण्याची कारणे कोणती?
रक्तवाहिन्यांचे आकुंचन – थंडीमुळे रक्तवाहिन्या आकुंचन पावतात, ज्यामुळे रक्तदाब वाढतो आणि हृदयावर अतिरिक्त दबाव येतो.
उच्च रक्तदाब – थंड हवामानात, शरीर उबदार ठेवण्यासाठी हृदयाला जास्त काम करावे लागते, ज्यामुळे रक्तदाब वाढण्याचा धोका वाढतो.
हवेचे प्रदूषण- हिवाळ्यात प्रदूषणाची पातळी वाढते, जी श्वसनासाठी तसेच हृदयासाठी हानिकारक असते.
कमी शारीरिक हालचाल – थंडीमुळे लोक व्यायाम आणि शारीरिक हालचाल कमी करतात, ज्यामुळे हृदयाच्या आरोग्यावर परिणाम होतो.
जास्त खाणे: या ऋतूमध्ये जास्त चरबीयुक्त आणि साखरयुक्त पदार्थ खाल्ल्याने कोलेस्टेरॉल वाढू शकते .
हिवाळ्यात हृदयाची काळजी कशी घ्यावी?
तुमचे शरीर उबदार ठेवा – थंडीपासून स्वतःचे रक्षण करा. उबदार कपडे घाला, विशेषतः डोके, कान आणि हात झाकून घ्या.
नियमित व्यायाम: दररोज किमान 30 मिनिटे घरामध्ये व्यायाम करा. योगासने, प्राणायाम आणि स्ट्रेचिंग फायदेशीर ठरू शकतात.
निरोगी आहार – हलके, उबदार आणि पौष्टिक पदार्थ खा. हिरव्या भाज्या, हंगामी फळे, आले, लसूण आणि हळद फायदेशीर आहेत. जड, तळलेले पदार्थ आणि जास्त मीठ टाळा.
सूर्यप्रकाश घ्या – दुपारी किमान 15-20 मिनिटे सूर्यप्रकाश घ्या, जेणेकरून शरीराला पुरेसे व्हिटॅमिन डी मिळेल.
औषधे वगळू नका – हृदयरोग्यांनी त्यांची औषधे नियमितपणे घ्यावीत आणि डॉक्टरांच्या संपर्कात राहावेत.
ताण व्यवस्थापन – भरपूर झोप घ्या, ध्यान करा आणि आवडत्या कामांसाठी वेळ काढा.
लक्षणे : जर तुम्हाला छातीत दुखणे, श्वास घेण्यास त्रास होणे, अचानक चक्कर येणे किंवा थकवा येणे अशी लक्षणे जाणवत असतील तर ताबडतोब तुमच्या डॉक्टरांशी संपर्क साधा.
धूम्रपान आणि मद्यपानापासून दूर रहा – यामुळे हृदयरोगाचा धोका वाढतो, म्हणून ते टाळा.
पुरेसे पाणी प्या – हिवाळ्यात तहान कमी लागते, परंतु शरीर हायड्रेट ठेवण्यासाठी पाणी पित राहा.
हिवाळ्यात हृदयविकाराचा धोका:
हिवाळा येताच आपण गरम जेवण आणि ब्लँकेटच्या आरामात स्वतःला बुडवून घेतो, पण तुम्हाला माहित आहे का की हा ऋतू तुमच्या हृदयासाठी सर्वात धोकादायक ठरू शकतो? डॉक्टर म्हणतात की थंड हिवाळ्याच्या महिन्यांत हृदयविकाराचा धोका वाढतो! ही एक धक्कादायक आकडेवारी आहे, ज्याच्या मागे अनेक कारणे आहेत. या हंगामात तुम्ही ताबडतोब टाळावे असे 5 घातक भारतीय पदार्थ कोणते आहेत, हे आपण पाहू.
हिवाळ्यात हृदयविकाराचा धोका का वाढतो?
हिवाळ्यात हृदयावरील दाब लक्षणीयरीत्या वाढतो. याची मुख्य कारणे अशी आहेत:
रक्तवाहिन्यांचे आकुंचन: जेव्हा बाहेरील तापमान कमी होते तेव्हा शरीरातील महत्त्वाचे अवयव उबदार ठेवण्यासाठी रक्तवाहिन्या आकुंचन पावतात. यामुळे रक्तदाब वाढतो.
रक्त जाड होणे: थंड हवामानात, रक्त थोडे जाड होते, ज्यामुळे हृदयाला ते पंप करण्यासाठी जास्त काम करावे लागते.
व्हिटॅमिन डीची कमतरता: सूर्यप्रकाशाच्या कमतरतेमुळे व्हिटॅमिन डीची पातळी कमी होते, ज्याचा थेट परिणाम हृदयाच्या आरोग्यावर होतो. या सर्व कारणांमुळे हृदयविकाराचा धोका अनेक पटींनी वाढतो.
हे 5 पदार्थ ताबडतोब टाळा…
हिवाळ्यात, आपण अनेकदा असे पदार्थ खातो जे चवीला छान लागतात पण आपल्या हृदयाच्या आरोग्याला हानी पोहोचवू शकतात. निरोगी हृदय राखण्यासाठी, हे पदार्थ टाळणे महत्वाचे आहे:
- तळलेले समोसे/पकोडे
हिवाळ्यात गरम समोसे, कचोरी किंवा पकोडे खाण्याचा मोह होतो. पण यामध्ये ट्रान्स फॅट आणि सॅच्युरेटेड फॅटचे प्रमाण जास्त असते, ज्यामुळे रक्तवाहिन्यांमध्ये अडथळा निर्माण होऊ शकतो आणि कोलेस्टेरॉल वाढू शकतो. - फुल-फॅट डेअरी
हिवाळ्यात, काही लोक चहा किंवा कॉफीसोबत जास्त चरबीयुक्त दूध किंवा चीज खातात. फुल फॅट डेअरी उत्पादनांमधील सॅच्युरेटेड फॅट हृदयरोग्यांसाठी हानिकारक असू शकते. - जास्त मीठ असलेले लोणचे/नमकीन
भारतीय पाककृतींमध्ये लोणचे आणि स्नॅक्सचा मोठ्या प्रमाणात वापर केला जातो. यामध्ये मीठ (सोडियम) जास्त प्रमाणात असते, जे तुमचा रक्तदाब वेगाने वाढवू शकते, जे हृदयविकाराचे थेट कारण आहे. - जास्त साखरेचे गोड पदार्थ
हिवाळ्यातील सण आणि पार्ट्यांमध्ये आपण गोड पदार्थांचे अतिरेक करतो. जास्त साखरेमुळे जळजळ वाढते, वजन वाढते आणि हृदयाच्या आरोग्याला धोका निर्माण होतो. - जड पराठे
बटाटा किंवा फुलकोबी पराठे भरपूर तूप किंवा तेल घालून खाऊ नका. हे पदार्थ पचायला जड असतात आणि त्यात त्वरित चरबी जमा होते, जे हिवाळ्यात आधीच मंद पचनसंस्थेसाठी आव्हानात्मक असू शकते.
लक्षात ठेवा: या गोष्टी पूर्णपणे सोडून देण्याची गरज नाही, परंतु त्यांचे प्रमाण अत्यंत मर्यादित करा.
काय खावे?
हिवाळ्यात तुमच्या हृदयाचे रक्षण करण्यासाठी, तुमच्या आहारात सूप, गाजर, पालक, गोड बटाटे आणि ओमेगा-३ काजू (जसे की अक्रोड) समाविष्ट करा.
